22 Europese leiders vroegen om een spoedoverleg over de migratiegolf die vorige week plaatsvond in de Spaanse exclave Ceuta waarbij volgens Spaanse autoriteiten tussen 50.000 en 60.000 migranten illegaal de grens waren gepasseerd.
De oproep was gericht aan António Costa van de Europese Raad Ursula von der Leyen van de Europese Commissie en Micheál Martin, terwijl Ierland het voorzitterschap van de Raad voerde. Ultimo aggiornamento: 5 augustus 2026.
Waarom het spoedoverleg werd gevraagd
Leiders stelden dat snelle, gezamenlijke acties nodig waren om de Europese buitengrenzen te beschermen en het vertrouwen in het migratiebeleid te herstellen. Zij waarschuwden dat ongecontroleerde massale grensovergangen de indruk konden wekken dat mensen zonder toestemming de Schengengebied konden binnendringen, wat nieuwe pogingen zou kunnen aanmoedigen.
De oproep ging uit van Italië en Denemarken en richtte zich expliciet op de betrokken topfunctionarissen: António Costa, Ursula von der Leyen en Micheál Martin. In die oproep werd om een beoordeling van de situatie en om overleg over concrete, snelle maatregelen gevraagd, waaronder meer ondersteuning door het grensagentschap Frontex.
Acties van Spanje en reacties binnen de EU
Spanje legde een drijvende afscheiding aan in zee om overtochten te bemoeilijken en voerde extra controles in bij vertrek van Ceuta naar het Spaanse vasteland. Een groep uitgeputte migranten die vlak voor het plaatsen van die afscheiding naar het strand van Tarajal zwom, werd door soldaten opgevangen en teruggeleid naar Marokko.
De Spaanse premier Pedro Sánchez richtte zich in een brief tot Ursula von der Leyen en stelde dat enkele EU-regeringen een onterechte reactie hadden voorgesteld. Sánchez schreef over een “egoïstische, polariserende en onwettige reactie van een aantal EU-landen” en wees erop dat Ceuta buiten het Schengengebied valt, waardoor doorgang naar de rest van Europa niet eenvoudig was.
Sommige lidstaten namen eigen maatregelen: Italië kondigde aan de Schengenregeling voor reizen van en naar Spanje tijdelijk op te schorten en extra controles bij havens en vliegvelden in te voeren. Frankrijk vervijfvoudigde het aantal grensagenten bij de grens met Spanje en gaf aan hulp te kunnen leveren via manschappen van Frontex.
Nederlandse verzoeken en nieuwe feiten
Op 4 augustus 2026 vroeg het Nederlandse kabinet de Europese Commissie om een grondig onderzoek naar de oorzaken van de crisis in Ceuta. Minister Van den Brink van Asiel en Migratie benadrukte de noodzaak van een evaluatie om tekortkomingen te identificeren en stelde dat het vrijwel zeker was dat geen enkele migrant naar het Spaanse vasteland of de rest van de EU was doorgereisd dankzij strikte grenscontroles.
Het Nederlandse kabinet meldde verder dat bij de overtocht zeker 72 mensen waren omgekomen; dat aantal werd betreurd en mensensmokkelnetwerken werden veroordeeld. Nederland werkt daarnaast aan een detectieorganisatie tegen buitenlandse inmenging via sociale media en bereidde wetgeving voor rond digitale desinformatie, met een consultatiefase gepland eind 2026 en indiening medio 2027.
Marokko, terugkeer en regionale oorzaken
Volgens gezamenlijke verklaringen was een groot deel van de migranten inmiddels teruggekeerd naar Marokko. Rabat wees op de rol van nepnieuws en misleidende berichten op sociale media die door criminele netwerken werden gebruikt om de massale toestroom te faciliteren.
Analyses verwezen naar een langdurige economische malaise in het noorden van Marokko sinds 2019, na het einde van een informele regeling waardoor Marokkanen zonder visum producten in Ceuta konden aanschaffen zonder belastingen. Die verslechterde economische situatie werd genoemd als een van de drijfveren achter de migratiepogingen.
De Europese ministers spraken over snelle hulp aan Spanje, extra inzet van Frontex en een evaluatie van de samenwerking met Marokko terwijl asielministers een ingelaste onlinevergadering hadden gepland om de resterende stappen en terugkeerprocessen te bespreken.
