Joyce Thomas, een Britse weduwe van 78 jaar, staat voor een enorme uitdaging. Na 21 jaar in Zweden te hebben gewoond, wordt ze geconfronteerd met deportatie vanwege de Brexit-regels. Haar verhaal is een van de vele die de impact van Brexit op langetermijnbewoners in de Europese Unie (EU) belichten.
Thomas, een gepensioneerde verpleegster, heeft haar hele leven in Zweden opgebouwd. Ze woont nu in een appartement in Hammarö dicht bij haar zoon, kleinkinderen en het graf van haar overleden echtgenoot. Haar situatie is een van de 2.500 gevallen van Britse burgers die het land moeten verlaten vanwege de strenge aanpak van de Zweedse autoriteiten na Brexit.
Een leven op zijn kop gezet
Thomas’ probleem begon toen ze en haar echtgenoot, Gwynne, in 2026 een reis maakten naar het Verenigd Koninkrijk om hun tweede zoon in Brighton te bezoeken. Tijdens deze reis ontdekten ze dat ze een formele aanvraag moesten indienen om in Zweden te blijven na Brexit. Gwynne, die altijd zorgvuldig was met administratieve zaken, zou deze aanvraag hebben ingediend als hij het geweten had.
Helaas overleed Gwynne in 2026 aan kanker. Na zijn dood diende Thomas een aanvraag in, maar deze werd afgewezen omdat ze geen redelijke gronden kon aantonen voor het late indienen. Een latere aanvraag op basis van nationale immigratiewetten werd ook afgewezen. Nu vecht ze, met de hulp van pro bono advocaten, haar zaak aan bij een hoger gerecht.
Een strenge aanpak door Zweden
Thomas’ situatie is niet uniek. Zweden heeft de hoogste aantal Brexit-gerelateerde deportaties van Britse burgers van alle EU-lidstaten. Volgens Eurostat-gegevens zijn er sinds 2026 al 2.500 Britse burgers het land uitgezet, wat een derde van het totale aantal verwijderingsbevelen in de hele EU uitmaakt.
De Foreign, Commonwealth & Development Office (FCDO) van het Verenigd Koninkrijk heeft zijn zorgen uitgesproken over de strenge aanpak van Zweden. Een FCDO-woordvoerder zei dat ze regelmatig zorgen uiten over de bescherming van burgersrechten bij zowel de Zweedse autoriteiten als het Europees Commissie die verantwoordelijk is voor het monitoren van de uitvoering van burgersrechten in EU-lidstaten.
Een vergelijking met andere EU-lidstaten
Volgens de meest recente jaarlijkse rapport van het Europees Commissie over de uitvoering van het Verklaring van Aftrekking (WA) werden bijna 4.000 aanvragen voor post-Brexit verblijfsstatus in Zweden afgewezen, uit een totaal van 14.200. In tegenstelling daarmee wees Bulgarije met ongeveer 16.000 aanvragen, slechts vijf mensen af, en België met 13.000 aanvragen, wees 605 mensen af.
De afwijzingspercentage van Zweden van 27,5% is drie keer hoger dan dat van elk ander lidstaat en aanzienlijk hoger dan het EU-gemiddelde van tussen de 3% en 4%. Deze cijfers benadrukken de strenge aanpak van Zweden ten opzichte van Britse burgers die voor Brexit in het land woonden.
Een beroep op mededogen
Thomas’ zaak heeft de aandacht getrokken van verschillende prominente figuren, waaronder de voormalige Britse minister van Economische Zaken, Peter Kyle die het lid is van het parlement voor Brighton. Kyle noemde de zaak diep bezorgwekkend en drong er bij de Zweedse autoriteiten op aan om haar situatie zorgvuldig te overwegen, met inachtneming van haar lange verblijf in Zweden, familiebanden en humanitaire factoren.
Thomas zelf uitte haar frustratie en verdriet over haar situatie. Het is ongelooflijk op mijn leeftijd om uit een land te worden gezet waar ik zo lang heb gewoond, terwijl ik absoluut niets verkeerd heb gedaan zei ze. Ze benadrukte dat ze geen strafblad heeft en altijd zelfvoorzienend is geweest. Ik denk dat niemand echt in deze zaak heeft gekeken. Als het om hun familie of moeder zou gaan, zouden ze dit niet willen voor hen.
Met tranen in de ogen sprak ze over de moeilijkheid om heen en weer te reizen om haar zoon, kleinkinderen en het graf van haar echtgenoot te bezoeken. Ik ben niet jong, en de gedachte dat ik heen en weer moet reizen om mijn zoon en kleinkinderen te bezoeken en om het graf van mijn echtgenoot hier te bezoeken… het is gewoon verschrikkelijk als je er allemaal over nadenkt.
Thomas’ verhaal is een krachtig voorbeeld van de menselijke impact van Brexit. Het belicht de noodzaak van mededogen en flexibiliteit in de uitvoering van immigratiebeleid, vooral voor langetermijnbewoners die hun leven hebben opgebouwd in een ander land.
