Op een bewogen zaterdag in vond een gewelddadige confrontatie plaats in het vissersdorp Volendam. Een groep anti-Zwarte Piet-demonstranten van Kick Out Zwarte Piet (KOZP) werd bekogeld met vis, eieren en oliebollen. Nu, bijna vijf jaar later, heeft de rechtbank op Schiphol uitspraak gedaan over deze gebeurtenissen.
De zaak betrof drie mannen uit Volendam, waaronder twee broers en een visboer. Zij werden schuldig bevonden aan extreem geweld tegen vreedzame demonstranten en het verstoren van het recht op demonstratie. De rechter legde hen taakstraffen op van 60 en 80 uur.
De gebeurtenissen van 4
Op die koude decemberdag liep KOZP met enkele tientallen betogers de markt in Volendam op om te demonstreren tegen Zwarte Piet en structureel racisme in het dorp. Al snel escalerde de situatie. Demonstranten werden bekogeld met visafval, eieren, oliebollen, vuurwerk en waterflessen. Jerry Afriyie een van de betogers, vertelde destijds dat mensen van hun groep ook fysiek aangevallen en geslagen werden.
Een andere versie van de gebeurtenissen kwam van Sjaak Oud een groenteboer op de markt. Volgens hem vroegen zij de betogers vriendelijk en dringend om te vertrekken. Toen dat niet gebeurde, zouden de betogers volgens Oud zelf met het gooien van voorwerpen begonnen zijn. Na vijftig minuten brak de politie de demonstratie op en leidde de betogers onder escorte het dorp uit.
Een lange weg naar rechtspraak
Na het incident deed Afriyie aangifte tegen de drie verdachten. Het Openbaar Ministerie besloot echter aanvankelijk om ze niet te vervolgen. KOZP legde zich daar niet bij neer en stapte naar het gerechtshof, dat opdracht gaf tot nader onderzoek. Het opsporen, herkennen en beoordelen van beschikbaar bewijs nam veel tijd in beslag, waardoor de zaak pas nu, 4,5 jaar later, behandeld werd.
De rechter rekende het de verdachten zwaar aan dat zij het recht op demonstratie hadden verstoord. Iedereen moet kunnen demonstreren, ook de dag voor Sinterklaas, en over de vraag hoe je dat moet kunnen vieren zei de rechter. Dat er meer dan vier jaar overheen was gegaan voordat de rechtszaak plaatsvond, zag de rechter als verzachtende omstandigheid.
Reacties en hoger beroep
KOZP is eind vorig jaar opgeheven, maar Afriyie was vandaag aanwezig in de rechtbank. Hij noemde de uitspraak van de rechter een hele opluchting. Het recht op demonstratie is voor mij heilig aldus Afriyie. Er is zoveel geweld gebruikt die dag, en ik ben blij dat de rechter ons erkent.
Advocaat Sjoerd van Galen kondigde namens de drie verdachten aan dat zij in hoger beroep gaan. De uitkomst van dit beroep blijft afwachten.
