Uit de recent gepubliceerde Risico- en Crisisbarometer van de NCTV blijkt dat 54 % van de Nederlandse bevolking zich zorgen maakt over een uitval van vitale voorzieningen zoals stroom, water of internet. Het onderzoek van de overheid laat ook zien dat iets meer dan vier op de tien Nederlanders al stappen hebben ondernomen om ten minste 72 uur zonder deze diensten te kunnen overleven. Toch heeft slechts 15 % een compleet noodpakket bij de hand, terwijl 46 % helemaal niets heeft. Deze cijfers vormen de achtergrond voor de opnieuw gelanceerde Denk vooruit-campagne, die maandag van start ging.
Wat de cijfers vertellen over actuele bereidheid
Het panelonderzoek van het Hart van Nederland toont een schrijnend beeld: 78 % van de ondervraagden heeft geen afspraken gemaakt met familie, buren of andere naasten over wat er moet gebeuren bij een noodsituatie. Slechts 3 % heeft een volledig noodplan opgesteld, en nog eens 13 % heeft een gedeeltelijk plan. Daarnaast zegt 56 % van alle deelnemers dat hij of zij niet van plan is om dergelijke afspraken alsnog te maken. Een meerderheid (53 %) vindt het prima dat de overheid via campagnes mensen aanspoort zich voor te bereiden, maar 44 % vreest dat dit onnodige angst kan zaaien.
De nieuwe ‘Denk vooruit’-campagne in detail
De regering heeft de campagne aangepast naar een breder perspectief. Waar de eerste editie zich bijna uitsluitend richtte op het samenstellen van een noodpakket vraagt de nieuwe uitgave nu expliciet om praktische afspraken binnen het gezin en de directe omgeving. Voorbeelden van de gestelde vragen zijn: “Wie haalt de kinderen op als jij thuis niet kunt komen?” of “Is je powerbank opgeladen voor een landelijke stroomstoring?”. Minister Van Weel van Justitie en Veiligheid benadrukt dat “voorbereiden vaak in kleine stapjes gebeurt”, zoals het opvragen van een noodradio-zender of het klaarleggen van contant geld voor noodgevallen.
Drie concrete stappen die de campagne aanbeveelt
1️⃣ Stel een noodpakket samen water, houdbaar voedsel, medicatie, babyvoeding, en voldoende voer voor huisdieren moeten eronder. 2️⃣ Maak een noodplan met alle betrokkenen: bepaal wie er gebeld wordt, welke hulpmiddelen nodig zijn en welke buren extra ondersteuning kunnen gebruiken. 3️⃣ Bespreek de afspraken openlijk met familie, buren en mede-huurders zodat iedereen op de hoogte is van de wederzijdse verwachtingen. Door deze drie stappen te volgen, volgens de campagne, versterkt de samenleving haar collectieve weerbaarheid.
Praktijkvoorbeelden en reacties van de bevolking
De zomerse branden, extreme droogte in Nederland en meerdere sabotagepogingen op het Duitse stroomnet hebben recent laten zien hoe snel een situatie kan escaleren. Dergelijke incidenten onderstrepen het belang van zowel een noodpakket als een helder noodplan. In de reacties op de campagne geven veel mensen aan dat financiële ruimte een belangrijke belemmering vormt: “Ik kan me geen volledig pakket veroorloven”, aldus een deelnemer. Anderen vinden dat de overheid meer directe ondersteuning moet bieden, bijvoorbeeld door sub-sidies of gratis pakketten aan kwetsbare huishoudens aan te bieden.
De campagne trekt dit najaar door verschillende gemeenten, waar een mobilieteam met de vraagstukken van de campagne in gesprek gaat met voorbijgangers. Daarnaast verschijnt de boodschap via digitale billboards, radio, televisie en sociale media. Op de website denkvooruit.nl vinden bezoekers uitgebreide checklists, voorbeelden van noodplannen en een interactieve tool om hun eigen voorbereiding te evalueren.
