Op 21-jarige leeftijd heeft Elena Grootenhuis twee zware leukemie-diagnoses wanneer ze zich nog in de schoolbanken bevond. De eerste keer werd ze geconfronteerd met een agressieve vorm van de ziekte, waarna een intensief traject van chemotherapie (chemo) en ziekenhuisopnames begon. Het was niet alleen de kankercel zelf die haar leven verstoorde; een levensbedreigende schimmelinfectie infiltreerde haar longen en later haar hersenen. De tweede diagnose kwam enkele jaren later, en hoewel de medische behandeling geavanceerder was, herhaalde zich het grimmige patroon van chemotherapie, lange nachten op het ziekenhuisbed en angstige momenten in de intensive care.
De onzichtbare naschade: flashbacks en hun trigger
Na de volledige genezing werd Elena geconfronteerd met een onverwachte emotionele echo: elke keer dat ze een scheldwoord hoorde dat gericht was op kanker, barstte ze in een intense flashback uit. Ze beschrijft de ervaring alsof ze weer in de koudmetalen ziekenhuiskamer staat, omgeven door het gezoem van infusion pumps, de geur van desinfectiemiddelen en de kille aanraking van een ziekenhuisbed. De term flashback wordt hierbij gebruikt om een plotselinge, onvrijwillige terugkeer naar een traumatische herinnering te definiëren, een mechanisme dat psychologen vaak koppelen aan post-traumatische stress.
Waarom Elena haar verhaal nu met jongeren deelt
Met de wetenschap dat woorden meer kunnen doen dan alleen kwetsen, heeft Elena ervoor gekozen om haar verhaal te brengen naar scholen en jeugdgroepen. Ze legt uit dat de intensiteit van de flashbacks niet alleen voortkomt uit de ziekte zelf, maar vooral uit de sociale onverschilligheid die sommige mensen vertonen wanneer ze kanker belachelijk maken. In haar voorlichting benadrukt ze dat een simpel scheldwoord een psychologisch trauma kan heractiveren, waardoor de overlevende weer wordt ondergedompeld in de nachtmerrie van chemo-bijwerkingen en de angst voor een mogelijke terugval. Door jongvolwassenen bewust te maken, hoopt ze een cultuur van respect en empathie te bevorderen, zodat toekomstige generaties minder risico lopen op dergelijke emotionele keerzijden.
Het belang van openheid en steun
Elena onderstreept dat het delen van haar eigen ervaringen niet alleen therapeutisch werkt voor haarzelf, maar ook een cruciale rol speelt in het verminderen van stigma rond kanker. Met haar eigen verhaal als voorbeeld toont ze aan dat leukemie niet alleen een medisch probleem is, maar een menselijk verhaal met diepe psychologische repercussies. Zij maakt duidelijk dat het ontvangen van begrip en steun – bijvoorbeeld via vrienden, familie of professionele hulp – kan helpen de intensiteit van flashbacks te verlagen. Ook pleit ze voor meer bewustwordingscampagnes op scholen, waarbij woorden bewust gekozen worden om geen onnodig trauma te veroorzaken.
Elena’s boodschap is helder: elk woord weegt, vooral als het gaat om een ziekte die duizenden levens raakt. Door haar eigen verhaal te delen, hoopt ze een generatie te inspireren die meer luistert, minder veroordeelt en zich inzet voor een wereld waarin ziekte wordt benaderd met compassie in plaats van spot.
